Bài viết được tham vấn y khoa bởi ThS.BSNT Nguyễn Thị Hà Trang, Thạc sĩ, Bác sĩ nội trú chuyên khoa Sản - Phụ khoa, Khoa Sản Thường, Bệnh viện Phụ sản Trung ương.
Nhiều phụ nữ cho rằng sau mãn kinh, khi không còn kinh nguyệt và không còn nhu cầu sinh sản thì không cần khám phụ khoa định kỳ. Tuy nhiên, đây lại là giai đoạn nguy cơ mắc nhiều bệnh lý phụ khoa gia tăng do sự suy giảm nội tiết tố estrogen. Việc khám phụ khoa định kỳ giúp phát hiện sớm các bệnh lý như viêm âm đạo, teo âm đạo, viêm cổ tử cung, ung thư cổ tử cung, ung thư nội mạc tử cung và ung thư buồng trứng, từ đó điều trị kịp thời và hạn chế biến chứng.
Ảnh minh họa: Nguồn Gemini
Vì sao phụ nữ sau mãn kinh dễ mắc bệnh phụ khoa?
Sau mãn kinh, buồng trứng giảm sản xuất estrogen khiến niêm mạc âm đạo mỏng hơn, giảm tiết dịch, độ pH tăng và hệ vi khuẩn có lợi suy giảm. Điều này làm vùng kín mất đi hàng rào bảo vệ tự nhiên, tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm và các tác nhân gây bệnh phát triển. Bên cạnh đó, tuổi tác, bệnh mạn tính như đái tháo đường, vệ sinh vùng kín không đúng cách hoặc quan hệ tình dục không an toàn cũng làm tăng nguy cơ mắc các bệnh phụ khoa.
Sau mãn kinh vẫn cần khám phụ khoa định kỳ
Các chuyên gia khuyến cáo phụ nữ sau mãn kinh nên duy trì khám phụ khoa 6–12 tháng/lần, ngay cả khi không có triệu chứng bất thường. Trong mỗi lần khám, bác sĩ sẽ đánh giá sức khỏe vùng kín, kiểm tra âm đạo, cổ tử cung, tử cung và buồng trứng, đồng thời chỉ định tầm soát ung thư cổ tử cung hoặc các xét nghiệm cần thiết tùy theo độ tuổi, tiền sử bệnh và yếu tố nguy cơ. Việc thăm khám định kỳ giúp phát hiện sớm nhiều bệnh lý nguy hiểm khi chưa có biểu hiện rõ ràng, từ đó nâng cao hiệu quả điều trị.
Khi nào cần đi khám ngay?
Phụ nữ sau mãn kinh cần đến cơ sở y tế chuyên khoa nếu xuất hiện các dấu hiệu như ngứa hoặc khô rát vùng kín kéo dài, khí hư có mùi hôi, đổi màu hoặc lẫn máu, đau bụng dưới, đau khi quan hệ, xuất hiện khối bất thường ở vùng sinh dục hoặc vùng bẹn. Đặc biệt, bất kỳ tình trạng chảy máu âm đạo nào sau mãn kinh, dù chỉ một lượng rất ít, đều không được chủ quan, bởi đây có thể là dấu hiệu của các bệnh lý nghiêm trọng như ung thư nội mạc tử cung hoặc ung thư cổ tử cung và cần được thăm khám càng sớm càng tốt.
Cách phòng ngừa bệnh phụ khoa sau mãn kinh
Để giảm nguy cơ mắc bệnh phụ khoa, phụ nữ sau mãn kinh nên vệ sinh vùng kín đúng cách bằng nước sạch hoặc dung dịch dịu nhẹ có độ pH phù hợp, tránh thụt rửa sâu và lạm dụng các sản phẩm sát khuẩn. Đồng thời, nên mặc quần lót cotton thoáng khí, duy trì chế độ ăn giàu rau xanh, trái cây, uống đủ nước, tập luyện thường xuyên và quan hệ tình dục an toàn. Nếu khô âm đạo ảnh hưởng đến sinh hoạt hoặc đời sống vợ chồng, nên trao đổi với bác sĩ để được tư vấn sử dụng chất bôi trơn hoặc các phương pháp điều trị phù hợp.
Kết luận
Mãn kinh là giai đoạn sinh lý tự nhiên nhưng không đồng nghĩa với việc nguy cơ mắc bệnh phụ khoa giảm đi. Ngược lại, sự suy giảm nội tiết khiến phụ nữ dễ gặp nhiều vấn đề về sức khỏe sinh sản hơn trước. Duy trì khám phụ khoa định kỳ kết hợp với lối sống lành mạnh và chủ động đi khám ngay khi có dấu hiệu bất thường là cách hiệu quả để bảo vệ sức khỏe, phát hiện sớm bệnh lý và nâng cao chất lượng cuộc sống ở tuổi mãn kinh.
Nguồn: Sức khỏe & đời sống
