Bài viết được tham vấn y khoa bởi PGS.TS.BS Phạm Thị Thanh Hiền, Nguyên Phó Giám đốc Trung tâm tư vấn Sức khoẻ sinh sản Kế hoạch hoá gia đình, Bệnh viện Phụ sản Trung ương.
Phụ khoa là lĩnh vực khiến nhiều phụ nữ ngại chia sẻ vì liên quan đến những vấn đề riêng tư. Tuy nhiên, chính sự e ngại này đôi khi khiến nhiều bệnh lý bị bỏ sót hoặc phát hiện muộn. Dưới đây là 10 câu hỏi mà bác sĩ phụ khoa thường gặp nhất trong quá trình thăm khám và những thông tin chị em nên biết để chủ động chăm sóc sức khỏe sinh sản.
- Tại sao chu kỳ kinh nguyệt của tôi không đều hoặc quá đau?
Đây là câu hỏi được rất nhiều phụ nữ ở mọi lứa tuổi đặt ra. Chu kỳ kinh nguyệt có thể thay đổi do căng thẳng, thay đổi cân nặng, rối loạn nội tiết, hội chứng buồng trứng đa nang hoặc giai đoạn tiền mãn kinh.
Đau bụng kinh nhẹ trong một vài ngày đầu thường là hiện tượng sinh lý. Tuy nhiên, nếu cơn đau dữ dội khiến bạn phải nghỉ học, nghỉ làm hoặc phải dùng thuốc giảm đau liên tục thì cần đi khám. Đây có thể là dấu hiệu của lạc nội mạc tử cung, u xơ tử cung hoặc các bệnh lý phụ khoa khác.
Ảnh minh họa
- Khí hư và mùi vùng kín như thế nào là bình thường?
Âm đạo khỏe mạnh luôn có một lượng khí hư sinh lý nhất định và có mùi đặc trưng nhẹ. Mùi này có thể thay đổi theo chu kỳ kinh nguyệt hoặc sau khi vận động.
Điều đáng lo ngại là khi khí hư chuyển sang màu vàng, xanh, xám, có mùi hôi tanh, kèm ngứa, rát hoặc đau khi tiểu tiện. Đây có thể là dấu hiệu của viêm âm đạo, nhiễm nấm, nhiễm khuẩn hoặc bệnh lây truyền qua đường tình dục. Thay vì tự mua thuốc điều trị, chị em nên đi khám để xác định đúng nguyên nhân.
- Tôi có bị nhiễm nấm âm đạo không?
Không ít phụ nữ cho rằng cứ ngứa vùng kín là bị nấm và tự mua thuốc đặt hoặc thuốc uống. Tuy nhiên, trên thực tế chỉ một phần trong số các trường hợp ngứa âm đạo là do nấm Candida.
Ngứa còn có thể xuất phát từ viêm âm đạo do vi khuẩn, ký sinh trùng, dị ứng với dung dịch vệ sinh, xà phòng hoặc thậm chí các bệnh da liễu vùng sinh dục. Việc điều trị sai nguyên nhân không chỉ khiến bệnh kéo dài mà còn làm tăng nguy cơ tái phát và kháng thuốc.
Ảnh minh họa
- Hình dạng hoặc màu sắc vùng kín của tôi có bình thường không?
Đây là thắc mắc khiến nhiều phụ nữ ngại hỏi nhất. Thực tế, môi lớn, môi bé của mỗi người đều có hình dạng, kích thước và màu sắc khác nhau. Không có một “chuẩn” nào cho vẻ ngoài của vùng kín.
Tuy nhiên, nếu xuất hiện các dấu hiệu như khối u bất thường, vết loét, mụn nước, mảng trắng, thay đổi màu sắc đột ngột hoặc chảy máu không rõ nguyên nhân thì cần được bác sĩ kiểm tra để loại trừ các bệnh lý phụ khoa hoặc bệnh lây truyền qua đường tình dục.
- Quan hệ tình dục bị đau có bình thường không?
Nhiều phụ nữ cho rằng đau khi quan hệ là điều bình thường, đặc biệt sau sinh hoặc trong lần đầu tiên. Tuy nhiên, nếu tình trạng đau kéo dài hoặc tái diễn nhiều lần thì không nên chủ quan.
Nguyên nhân có thể do viêm nhiễm phụ khoa, khô âm đạo, rối loạn nội tiết, lạc nội mạc tử cung hoặc co thắt cơ sàn chậu. Việc xác định đúng nguyên nhân sẽ giúp điều trị hiệu quả và cải thiện chất lượng cuộc sống cũng như đời sống tình dục.
- Tôi có nên tiêm vaccine HPV không?
Virus HPV là nguyên nhân hàng đầu gây ung thư cổ tử cung và nhiều bệnh lý khác ở cơ quan sinh dục.
Các chuyên gia khuyến cáo phụ nữ nên tiêm vaccine HPV theo đúng độ tuổi khuyến nghị. Ngay cả khi đã có quan hệ tình dục, nhiều trường hợp vẫn có thể được bác sĩ tư vấn tiêm phòng để giảm nguy cơ mắc bệnh. Tuy nhiên, vaccine không thay thế việc khám phụ khoa và tầm soát ung thư cổ tử cung định kỳ.
- Bao lâu nên khám phụ khoa một lần?
Nhiều phụ nữ chỉ đi khám khi có dấu hiệu bất thường như ngứa, đau hoặc ra khí hư có mùi. Trong khi đó, nhiều bệnh lý phụ khoa ở giai đoạn đầu gần như không có triệu chứng.
Các bác sĩ khuyến cáo phụ nữ trưởng thành nên khám phụ khoa định kỳ khoảng 6-12 tháng/lần hoặc theo hướng dẫn của bác sĩ, đặc biệt nếu đã quan hệ tình dục, có tiền sử bệnh phụ khoa hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao.
Phòng khám Phụ sản Alpha. Địa chỉ: số 53 đường Nguyễn Trãi, phường Khương Đình, thành phố Hà Nội.
- Tôi cần làm xét nghiệm Pap smear hoặc HPV khi nào?
Đây là hai xét nghiệm quan trọng giúp phát hiện sớm các bất thường ở cổ tử cung trước khi tiến triển thành ung thư.
Tùy theo độ tuổi, tiền sử sức khỏe và kết quả khám trước đó, bác sĩ sẽ tư vấn thời điểm thực hiện Pap smear, xét nghiệm HPV hoặc kết hợp cả hai. Việc tầm soát định kỳ giúp phát hiện tổn thương tiền ung thư từ rất sớm, nâng cao hiệu quả điều trị.
- Đời sống tình dục của tôi có bình thường không?
Nhiều phụ nữ băn khoăn về ham muốn tình dục, tần suất quan hệ, khó đạt cực khoái hoặc giảm hứng thú sau sinh nhưng lại ngại trao đổi.
Đây đều là những vấn đề bác sĩ phụ khoa thường xuyên tiếp nhận. Ham muốn tình dục chịu ảnh hưởng của nội tiết tố, sức khỏe thể chất, tâm lý, căng thẳng và chất lượng mối quan hệ. Nếu những thay đổi ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống, chị em nên trao đổi thẳng thắn với bác sĩ để được tư vấn phù hợp.
- Khi nào tôi cần đi khám phụ khoa ngay?
Ngoài khám định kỳ, phụ nữ nên đến cơ sở y tế nếu gặp các dấu hiệu như đau bụng dưới dữ dội, chảy máu âm đạo bất thường, khí hư có mùi hôi hoặc đổi màu, ngứa kéo dài, đau khi quan hệ, nổi mụn hoặc xuất hiện khối bất thường ở vùng kín.
Việc khám sớm giúp xác định nguyên nhân, điều trị kịp thời và hạn chế các biến chứng có thể ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản.
Chủ động hỏi để bảo vệ sức khỏe
Nhiều vấn đề phụ khoa hoàn toàn có thể điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm. Vì vậy, khi đi khám, phụ nữ không nên ngại ngùng hay giấu các triệu chứng của mình. Những thắc mắc về kinh nguyệt, khí hư, đời sống tình dục hay kế hoạch mang thai đều là những nội dung bác sĩ sẵn sàng lắng nghe và tư vấn. Chủ động trao đổi, khám phụ khoa định kỳ và tầm soát theo khuyến cáo là cách đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ sức khỏe sinh sản lâu dài.
Nguồn: Sức khỏe & đời sống
